Otizmle Mücadele ve Güvenli Yaşam Derneği

GÜNEŞLİ ENGELSİZ YAŞAM KÖYÜ PROJESİ

NEDEN OTİZMLİ BİREYLER İÇİN BİR YAŞAM KÖYÜ

Akla gelebilecek ilk soru bu olsa gerek. Özel Eğitim gereksinimi olan çocuklar için zaten yeterince eğitim,öğretim ve yaşam olanağı yokken sadece otizmliler için bir yer kurulması insanlara lüks gibi gelebilir. Oysa ki Otizm hala yeterince tanımlanamayan ve kesin tedavisi olmamakla beraber eğitim ve çeşitli alternatif tedavi denemeleriyle çocuklar oldukça iyi noktalara gelebilmektedirler.

Diğer bir unsur Milli Eğitimin Bakanlığı’nın öngördüğü gibi otizmli çocuklar,normal gelişim gösteren çocuk ve bireylerle birlikte olarak,taklit ederek ve şartlanarak eğitiliyor olmaları bu çocukların gelişme sürecini hızlandırmaktadır. Bu nedenle Milli Eğitim Bakanlığı otizmli çocuklar için İlköğretim okullarında özel alt sınıfı açmaktadır Hepimizin yaşadığı gibi bu da günümüz şartlarında gerçekçi bir yaklaşım olmamaktadır.

PROJE TANIMI

Otizmli çocuk ve yetişkin bireylerin bugün ve gelecekte ailelerinden bağımsız güvenle yaşamlarını sürdürebilecekleri,aynı zamanda üretim ve sosyal entegrasyon anlamında toplumla bağdaşabilecekleri bir yaşam köyü kurmak ve onların toplumsal hayata birey olarak katılmalarını sağlamak için hazırlanmış bir projedir.

Henüz elimizde bir arazi olmadığı için sınırlarımızı oluşturamamış durumdayız. Arazi koşullarının belirleyiciliği bizi daha net sonuçlara götürecektir.

BİNALARIN TANIMLANMASI

1. OKUL BİNASI:

İki ana parçadan oluşur. eğitim bölümü ve idari fonsiyonların yer aldığı bölüm.

Eğitim kısmında:

8 adet sınıf,bir ana sınıfı ve gözlem odası,7 adet bireysel terapi odası, 4 adet sabit atölye, dört ayrı işliğin yer alabildiği çok amaçlı salon yer almaktadır.

İdari bölümde:

Öğretmenler odası,iki adet idari ofis,muhasebe,arşiv,fotokopi ve print odası yer almaktadır. Otizm ve çocuk ruh sağlığı konulu bugünden temelleri atılmış olan kapsamlı bir kitaplık yine bu bünyede yer almaktadır. Doktor odası,revir ve fizyoterapi odalar yine binanın bu kısmındadır. Doktor odası,acil müdahale için gerekebilecek medikal malzemeyi barındıran ve düzenli olarak grubu takip edecek pediyatrist, nörolog, psikiyatrist geldikleri günlerde kullanacakları bir mekan olacaktır.

Yemekhane ,mutfak,kuru erzak deposu binanın giriş katında yer alır. Müstahdem odaları,mekanik tesisat,elektrik ve teknik odalar araziye göre şekillenecek binanın bodrum katında yere alacaktır. Eğitimciler ve çocuklar için yeterli sayıda ayrık wc. ler düşünülmüştür.

Temel olarak okul binası hem yatılı,hem gündüzlü öğrencilere süreli eğitim vermek üzere düşünülmüştür. Çocuklar eğitim ve sosyal kapasitelerine,becerilerine göre gruplanarak grup eğitim ve bireysel eğitime katılacaklardır. Düzenlenecek eğitim programı ile okul bünyesinde en az 100 çocuğa eğitim ve iş olanağı verilmesi hedeflenmektedir.

Okul bünyesinde yer alacak çok amaçlı salon bünyesinde;

1-İşlikler

2-Sergi alanı

3-Spor salonu yapılana dek sportif faaliyetler

4-Parti ve özel gecelerin düzenlenmesine yönelik işlevler düzenlenecektir.

İşliklerin fonksiyonları çocukların kabiliyetleri doğrultusunda belirlenecektir. Hareketli seperatörlerle bölünecek çok amaçlı salonda işliklerin ekipmanı sabit dolaplar içinde korunacaktır.

Seçilebilecek fonksiyonlardan bazıları:

1- Galoş üretimi

2- Standart hediye paketi

3- Seramik,dekor çalışmaları

4- Basit halı,kilim dokuma

Sabit atölye ise aletlerin sabit olması gerekebilecek bir fonksiyona göre tercih edilir. Bu bir ahşap atölyesi,maket atölyesi olabilir.

2. YAŞAMEVİ ÜNİTELERİ

Her bir yaşamevi ünitesi ortalama 10 çocuğun süreli veya sürekli kalabileceği 6 yatak odası kapasiteli ,iki katlı bir binadır. Odalar standart olarak dayanıklı,çocukların kendine ait olduğunu hissedebilecekleri mekanlardır. Yatak odaları banyolu ve tek kişilik – çift kişilik olarak iki tip düşünülmüştür. Bina bir yatakhaneyi anımsatmaktan çok ev imajı vermektedir. Projede her bir etapta beş tane yaşam ünitesi şekillenmiştir. Herbiri artan ihtiyaca göre yapılacaktır. Beş bina kapasitelik alanda üç adet bina yapılması ve daha sonra diğer ikisinin yapılmasına hiçi bir engel yoktur.

Binanın üst katı yatak bölümü olarak düşünülmüştür. Giriş katta yemek yeme,çamaşır yıkama ve ütüleme fonksiyonları çözülmüştür. Kapsamlı bir mutfak ve 15 kişilik yemek yeme alanları yine alt kattadır. Oturma ve yaşama mekanı akşamları TV izlenebilecek,müzik dinlenebilecek veya çeşitli oyunların düzenlenebileceği bir çok amaçlı salon gibi düşünülmelidir. Renk seçimi,tefriş elemanları buna uygun olarak sıcak ve rahatlatıcı tonlarda seçilmeli, temizlik ve dayanıklılık da tercihleri belirlemede ön planda olmalıdır.

Çocuklar kendi çamaşırlarını ortak makinelerde tabii ki gözlem altında yıkayabilmelidir. Çamaşır odası,üç otomatik çamaşır makinesi ,kirli-temiz ve deterjan dolaplarından ve sabit bir ütü grubundan oluşmuştur. Makineler ev tipi veya sanayi tipi seçilebilir. Olası kazalara karşı tesisat , doğramalar,kilit sistemleri emniyetli seçilmelidir.

Çocuk sayısı ile doğru orantılı olarak gözetimci kişiler için aynı bina içinde zemin katta çocuklardan bağımsız olarak çalışma,yatma,banyo düşünülmüştür. Bu sayı 5/10 çocuk için bir/iki kişi olarak düşünülebilir. Çocukların sosyal ve akademik becerileri,birlikte yaşama koşullarında başarı oranları sayı belirlemede öncelik sebebidir. Yaşamevi ünitelerinde kalacak çocuklar öncelikle birlikte yaşamaya alışmış, ve birbirlerini aile bireyleri kadar benimsemiş gruplardan seçilecektir.

Yaşamevi gruplarına üstü kapalı yanlardan açık bir koridor sistemi ile geçilmektedir. Yuvarlak bir iç avlu etrafında şekillenen beş ünite proje genelinde dışarıdan soyutlanmış diğer yapı gruplarına oranla korumacı bir mantıkla yerleştirilmiştir. İç avlularda hafta sonları,akşamları mini konserler ve etkinlikler düzenlenebilir.

3. SPOR SALONU

Spor salonu için ayrık bir bina tercih edilmesinin sebebi,gerektiğinde çeşitli spor karşılaşmaları,sosyal aktiviteler,semt içi sağlık günleri için kiralanabilir bir yer olabilme özelliğindendir. Minimum boyutlarda voleybol,basketbol,hentbol oynanabilecek,çeşitli jimnastik ve kapalı bir alanda yapılabilir bütün faaliyetlere cevap verebilir olmalıdır. Fizyoterapi odası,sauna,duşlar,soyunma odaları spor salonu bünyesinde yer alan unsurlardır.

Açık alanlar çevresinde düşünülen açık tenis,basketbol-voleybol sahalar ve çocuk oyun alanı da gerek çevre ile kurulacak iletişim gerekse çocukların spor faaliyetleri açısından olumlu olacaktır. Spor sahaları yine belirli saatlerde kiralanabilir.

4. SOSYAL TESİS

Açık ve kapalı kafeterya,kapalı ve açık yüzme havuzu ve fitness bu tesis içinde düşünülmüştür. . Çevre ile doğrudan bağlantılı olacak bu yapı,çocuklarımız için bir çalışma alanı da olacaktır. gerek mutfağında gerekse servis bölümünde çalışarak para kazanan ve toplumla bütünleşerek sosyalleşen bir yapıya sahip olacaklardır. gerek kafeterya,gerek havuzlar doğrudan sosyal entegrasyonu sağlayan ve gelir getiren bölümler olacaktır. Açık alanlarda yetiştirilecek hormonsuz sebze ve meyveler,kümes ürünleri burada satışa sunulacak,kafeteryada pişirilen yemekler de bu ürünlerden hazırlanacaktır.

5. AÇIK ALANLAR

Bina grubunun üzerinde yer alacağı alan henüz belli olmamakla beraber,Gerektiği kadar bir açık alan ihtiyacını karşılayacağını varsayıyoruz. İkinci bir yaşamevi ünitesi çevresinde yer alacak unsurlar da şöyle sıralanabilir;

1- Kümes-hayvan barınakları

2- Meyve- sebze bahçesi,seralar, ekipman için gerekli yapılar

3- serbest yeşil alan

Çeşitli evcil kanatlı hayvanların yetiştirilmesi,hormonsuz sebze meyve üretimi ve bunların çeşitli kermeslerde veya kafeteryada satışı ile gelir ve ses getirecek bir uygulama yapmış olabiliriz. Arazinin müsait olması durumunda çok kapsamlı bir üretim,projede öngörüldüğü gibi geniş yürüme ve koşu parkurları yapmak mümkün.

Üçüncü bir yaşamevi ünitesi yapılması durumunda ve arazi şartları müsait olursa bir aquapark ve hydrotherapy ünitesi düşünülmüştür. Su terapisinin otizmli ve diğer sorunlu çocuklara getirdiği faydalar düşünülürse oldukça yararlı ve ilgi çekici bir ünite olacağı görülmektedir. Uzun vadede yunuslarla yapılabilecek bi terapi programına entegre olmak da düşünülmesi gereken fonksiyonlardandı
Projeyi bütünüyle incelersek,amacın otizmli bireyleri korumak,gözetmek ve hayatlarını aileleri olmadığı zamanlarda da sağlıklı bir şekilde idame ettirmek olduğunu görebiliriz. Bu amaç içeriğinde,onların sağlıklı bireylerle de içi içe olmalarını sağlamak;yaşadıkları merkezi özel insanların yaşadığı ,güzel ve farklı ama kapıları normal insanlara da açık olan çekici bir yer yaratmak vardır. Yapabildikleri ve zevk aldıkları sınırlı işleri aynı zamanda bu merkezin yaşamasını sağlamak için yapmalarını sağlamak amaçlanmıştır. Kişiler,bu merkezde eğitim görecek,terapi alacak,çalışacak ,üretecek orada yaşayacak veya akşamları ailesinin yanına dönecektir. Henüz gerçek anlamda tedavisi bulunamamış olan Otizm ile ilgili son gelişmeler yine bu merkezde takip edilecek ve çevrenin bilgilendirilmesi,otizmli kişilere bakış açılarının geliştirilmesi için öncülük yapılacaktır. Merkezde verilecek seminer ve kurslar toplumun Otizmi tanımasına yardımcı olacağı gibi,bunu yaşayan ailelere de yönlendirici olacaktır.

ETAPLANDIRMA

Şunu çok net hepimiz biliyoruz ki bu tesisi bütünüyle eş zamanlı olarak inşa etmek olanaklarımızın çok dışında. Her ne kadar sponsor sağlama ve bağış toplama için elimizden geleni yapacaksak da inşai faaliyeti etaplandırarak çalışmak işimizi çok daha kolaylaştıracak ve amacımızı daha gerçekleştirilebilir kılacaktır.

Bu nedenle ,

1-etap__Okul binası

2-etap__Spor salonui

3-etap__1. Yaşamevi ünitesi

4-etap__Açık spor alanları

5-etap__Sosyal tesis

6-etap__2. Yaşamevi ünitesi ve sebze-meyve bahçeleri,seralar

7-etap__3. Yaşamevi ünitesi

8-etap__Aquapark

İnşaatı olarak etaplandırabiliriz inşaatı.

İnşaatları beş yıl gibi bir süreç içinde tamamlanacak gibi düşünebiliriz. Sırasıyla binaları tamamladıkça değişebilecek ihtiyaçlar doğrultusunda projede revizyon yapmak da mümkün olur. Olası arazi boyutları,artabilecek çocuk kapasitesi düşünüldüğünde eklemlenebilir birimlerden oluşan bir proje çalışması gerekliliği görülür.